Tại Hội nghị thúc đẩy xuất khẩu nông, lâm, thủy sản những tháng cuối năm 2026, đại diện Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Việt Nam (VIFOREST) cho biết trong hơn hai thập kỷ qua, ngành gỗ trong nước luôn giữ được nhịp tăng trưởng bình quân trên 10% mỗi năm và đã trở thành một trong những trụ cột xuất khẩu của toàn ngành nông nghiệp. Tuy nhiên, bước sang năm 2026, đà tăng trưởng này đang chững lại: sau 7 tháng, kim ngạch xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ mới đạt khoảng 10,1 tỷ USD, chỉ tăng 4,9% so với cùng kỳ năm trước. Mức tăng này được đánh giá là còn khá khiêm tốn nếu so với mục tiêu đã đề ra từ đầu năm.
Nguyên nhân chính khiến tốc độ tăng trưởng chậm lại đến từ áp lực ngày càng lớn tại thị trường Hoa Kỳ - nơi tiêu thụ đồ gỗ và nội thất lớn nhất của Việt Nam. Mỗi năm, Hoa Kỳ nhập khẩu khoảng 22-24 tỷ USD đồ gỗ và nội thất, trong đó hàng hóa xuất xứ Việt Nam chiếm hơn 9 tỷ USD. Chính vì chiếm tỷ trọng lớn như vậy, doanh nghiệp gỗ Việt Nam thường xuyên là đối tượng bị điều tra, áp thuế và các biện pháp phòng vệ thương mại. Một diễn biến đáng chú ý khác là ở chiều nhập khẩu: lượng nguyên liệu gỗ Việt Nam mua từ Hoa Kỳ (chủ yếu là gỗ tròn, gỗ xẻ) đang tăng nhanh, từ khoảng 300 triệu USD năm 2024 lên hơn 600 triệu USD năm 2025, và dự kiến chạm mốc 900 triệu USD trong năm 2026.
Trước bối cảnh đó, ngành gỗ xác định ba hướng chuyển đổi chiến lược: đa dạng hóa thị trường xuất khẩu để giảm phụ thuộc vào một thị trường duy nhất; chủ động thích ứng thay vì bị động ứng phó với các rào cản thương mại; và chuyển dần từ tăng trưởng theo số lượng sang nâng cao chất lượng, giá trị gia tăng của sản phẩm.
Về mục tiêu cụ thể, đại diện VIFOREST cho biết năm 2026 ngành gỗ không dừng lại ở mốc 17 tỷ USD như trước mà đặt tham vọng cao hơn, hướng tới 18,5 tỷ USD từ xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ. Nếu cộng thêm khoảng 1,2 tỷ USD từ lâm sản ngoài gỗ, tổng kim ngạch toàn ngành có thể đạt 19,5-19,7 tỷ USD, với điều kiện chính sách thuế của Hoa Kỳ không diễn biến quá bất lợi.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, Hiệp hội đề ra 5 nhóm giải pháp trọng tâm. Thứ nhất là giữ vững các thị trường chủ lực, đặc biệt là Hoa Kỳ, thông qua việc rà soát từng nhóm sản phẩm, mã hàng và chuỗi cung ứng, đồng thời tăng cường trao đổi với khách hàng, nhà nhập khẩu để duy trì đơn hàng. Thứ hai là thiết lập cơ chế đối thoại thường xuyên với các cơ quan, hiệp hội phía Hoa Kỳ nhằm cung cấp thông tin minh bạch về lao động, môi trường và nguồn nguyên liệu rừng trồng của Việt Nam, qua đó bảo vệ quyền lợi chính đáng cho doanh nghiệp trong nước.
Thứ ba, Hiệp hội kiến nghị xây dựng gói tín dụng phù hợp dành cho doanh nghiệp chế biến gỗ, chủ rừng và các dự án trồng rừng gỗ lớn; đồng thời xem xét cơ cấu lại thời hạn trả nợ cho những doanh nghiệp chịu ảnh hưởng trực tiếp từ chính sách thuế của các thị trường lớn. Thứ tư là tăng nguồn lực cho hoạt động xúc tiến thương mại, hỗ trợ doanh nghiệp tham gia hội chợ quốc tế, kết nối hệ thống phân phối và quảng bá thương hiệu "Gỗ Việt Nam hợp pháp, bền vững và có trách nhiệm". Cuối cùng, về cải cách thủ tục hành chính, Hiệp hội đề xuất tiếp tục số hóa, liên thông các thủ tục xác định vùng trồng, cấp phép CITES, truy xuất và xác nhận nguồn gốc gỗ; đồng thời công nhận, sử dụng lại dữ liệu doanh nghiệp đã khai báo để giảm kiểm tra trùng lặp và rút ngắn thời gian thông quan.
Nguồn tham khảo: VnEconomy.
Xem thêm tại www.phuquyviet.com
Nhận xét
Đăng nhận xét